'Sparen kan slimmer. Dat is het idee.' De stem die de pay-off voordraagt, komt mij nog veel te triple-A over. Want waar hebben de banken ons met hun ultiem betrouwbare ideeën en ideetjes eigenlijk gebracht? Mensen zitten eerder in hun maag met de ideeën van hun bank dan erop te wachten, is mijn indruk.
In de tv-spot vertelt een moeder van vier opschietende statussymbooltjes dat het gezin niet echt een spaarplan heeft, maar wel ooit een keer met z'n allen naar Suriname wil. Een typisch geval van groensparen, als je het mij vraagt. Suriname, Amazone, CO2-uitstoot compenseren, zoiets. Daarnaast wil mams sparen voor de dansles van dochterlief. Dat is natuurlijk toekomstsparen. Of doelsparen. Alhoewel, dit is een ambitieuze vrouw, dat zie je zo. En volgens mij moet het arme kind ook nog iets bereiken wat moeder zelf niet is gelukt. Ze gaan voor het Nationale Ballet en niets minder. Ik vermoed dat maandelijks een flink bedrag op de levensloopspaarrekening van het danstalentje belandt. Dat is het beste idee, zei de spaarspecialist. Die straks in geen velden of wegen meer te bekennen is, wanneer een anorectische, bij nader inzien toch niet zo talentvolle dochter verhaal komt halen voor een verloren jeugd.
Voorbeelden te over. Neem Robert, waarmee de bank afgelopen zomer pronkte. Die doelspaarde al voor een fiets toen hij nog een kleine jongen was en ze bij de bank nog niet eens op het idee waren gekomen om erover te brainstormen. Ik vond het een smakeloze reclameboodschap. Want in werkelijkheid trapte de brandschone Robert zichzelf en zijn fiets in bijna elke Tour-etappe aan gort. Zijn maatjes? Een peloton spuiters en slikkers.
Lekker is dat. Dankzij doelsparen belandde Robert tussen foute vrienden. Je kunt er gif op innemen dat het de dochter van het reclamegezin ook zo vergaat.
Als we de bank mogen geloven, is sparen krankzinnig ingewikkeld. Doen ze expres. Bij sparen horen concepten, vormen en strategieën. Je moet een plan hebben. En hoe kom je nou aan en plan als je geen idee hebt? Nou dan. Schrijf het maar op je buik, sparen met een idee is niet voor leken. Daar heb je een expert voor nodig, boordevol ideeën, die bovendien elk half jaar een incompanybijspijkerspaarcursus krijgt.
Dat is het idee.
Ik wil helemaal geen bank met ideeën. Ik wil niet weten wat het idee is achter toekomstsparen, internetsparen, doelsparen, groensparen, levensloopsparen of goudenhanddruksparen. Ik wil een fantasieloze bank die mij waarschuwt tegen ideeën.
'Haal je geen ideeën in je hoofd!'
'Ja, maar ik wil een nieuwe fiets!'
'Dat kan. Elke maand vijf tientjes opzij, dan heb je aan het einde van het jaar genoeg voor een prima fiets.'
Zo'n bank, dat lijkt me wel wat.
Jos Moerkamp, november 2011